Lessen uit Londen en Hoogland

De rellen in Engeland en de buurtterreur in Hoogland. In ernst en schaal totaal niet te vergelijken. Maar het onderliggende probleem is wel gelijk. Het morele verval bij een deel van de bevolking. Ondertussen is het overgrote goedwillende deel van de mensen de dupe.

Premier Cameron van Groot Brittannië hield een zeer inspirerende toespraak vanwege de rellen in een aantal Britse steden. Naast het benoemen van de problemen, noemt hij ook oorzaken. Eén ervan is het gebrek aan normbesef bij mensen in voorbeeldfuncties, zoas topmensen bij banken en in het bedrijfsleven en politici. Ik ben het er van harte mee eens.

Onlusten ter grootte van die in Engeland hebben hier niet plaatsgevonden. Maar het morele verval waarover Cameron spreekt, beperkt zich niet tot zijn land.

Recente gebeurtenissen zoals in Gouda en Culemborg geven aan dat dergelijke problemen ook in Nederland leven. Ik geloof er niets van dat dat toevallige incidenten waren. Zonder drastische koerswijziging kunnen en gaan rellen ook plaatsvinden in steden als Deventer, Venlo, Middelburg of Amersfoort.

Hoogland gaat momenteel gebukt onder een golf van buurttereur. Uit de gesprekken die ik hierover heb gevoerd met de bewoners in Hoogland blijkt dat overlast en criminaliteit door groepen jongeren het leven in een deel van het dorp momenteel zeer onaangenaam maken.

Gedreven door verveling, lamlendigheid, vaak aangevuld door fors alcohol- en drugsgebruik, terroriseren groepen jongeren de buurt, waardoor veel inwoners in angst leven. Er is terecht veel onbegrip over het feit dat bekend is wie de veroorzakers zijn, maar dat de politie er geen einde aan maakt.

Het overgrote deel van de Nederlandse jongeren staat op een positieve manier in het leven en doet zijn  best er wat van te maken. Maar het losgeslagen deel van de jeugd moet flink worden aangepakt, inclusief de ouders. De voorstellen die Cameron doet om weer in het gareel te krijgen, zijn mij uit het hart gegrepen.

Daarnaast hebben we in Nederland een systeemfout waardoor bewoners maar heel beperkt invloed kunnen uitoefenen op de veiligheid in hun eigen buurt.

Frustrerend is het voor veel mensen dat politie vaak niet adequaat ingrijpt of in kan grijpen. De burgemeester is verantwoordelijk, maar die is niet door de mensen in de gemeente gekozen. Inwoners kunnen hem er dus niet op afrekenen.

Het aantal beschikbare agenten wordt landelijk bepaald en bovendien is de burgemeester met zijn budget volledig afhankelijk van de veiligheidsbegroting die de gemeenteraad vaststelt. Hij heeft dus maar heel beperkt invloed op de prioriteit die binnen de gemeente aan veiligheid gegeven wordt.

Mijn voorstel is niet nieuw, maar wel hard nodig: laat inwoners hun burgemeester rechtstreeks kiezen.

Dat heeft alleen zin wanneer een burgemeester meteen ook meer invloed krijgt. Anders is zo'n verkiezing een wassen neus. Je moet een burgemeester beoordelen op zijn plannen en afrekenen op wat hij bereikt heeft. Dan moet hij of zij ook de middelen krijgen om die plannen te kunnen realiseren.

Mijn tweede voorstel: geef burgemeester vetorecht bij het opstellen van de begroting. Wanneer een gemeenteraad dan volledig voorbijgaat aan de voornemens van de burgemeester, kan hij of zij ingrijpen en een nieuwe begroting eisen.

Bewoners krijgen zo meer invloed op de veiligheid en hun welzijn in hun eigen wijk.